خواجه محمد پارساى بخارائى ( پارسا )

مقدمهء كتاب 6

قدسيه ( كلمات بهاء الدين نقشبند )

مطالعات اسلامى ( seuqimalsI sedute sed euveR ) پاريس بطبع رسيده است . و از ميان شرقيان بايد از مرحوم استاد سعيد نفيسى ياد كرد كه چند رسالهء نقشبندى را بچاپ رسانيدند . در سالهاى اخير كه من بنده به بررسيهايى در باب نقشبنديان پرداخته بودم ، در ضمن گردآورى آثار و اسناد آنان ، برخى از متون را شايسته طبع و نشر ديدم و سزا دانستم كه پيش از تحقيقى كلى و جامع ، به تصحيح و نشر بعضى از كتب و رسائل مهم نقشبندى پردازم . و از آن ميان نخست ، قدسيه را برگزيدم ، از آنكه اين رساله از كهن‌ترين آثار نقشبنديه است و با همه خردى ، شامل اصول كلى آن طريقه است . بعلاوه ، اين رساله در چشم نقشبنديان سخت عزيز و ارزشمند است ، چه سخنانى است از خواجه بهاء الدين محمد نقشبند پيشواى اين طايفه ، و گرد آورده و شرح كردهء خواجه محمد پارساست از اكابر اين طريقه . صرف نظر از رساله‌هايى كه از نقشبنديان در مجموعه‌هاى ايرانشناسى و مجلات ايران چاپ شده ، اين كتاب نخستين اثر است از آثار نقشبندى كه مستقلا تصحيح و طبع شده است . بدين سبب براى آگاهى برخى از خوانندگان - كه ممكن است اطلاعى وافى از نقشبنديه نداشته باشند - مقدمه‌يى افزوده شد . و در آن ، نقشبنديان عهد تيمورى و موقف اجتماعى آنان و اصول تعاليمشان و سلسله و مشايخشان با جمال شناسانده شد . متن قدسيه بر اساس هفت نسخه تصحيح شده ، و حاشيهء قدسيه ( كه ظاهرا از مولانا عبد الرحمن جامى است ) بدنبال متن آمده است ؛ و در پى آن تعليقات . و در تعليقات گذشته از تخريج احاديث و ذكر مآخذ ابيات و اقوال ، دربارهء بعض مواضع كتاب ( خاصه آنچه با نقشبنديه ربطى داشت ) توضيحاتى داده شده . نام و مشخصات كامل منابع و مراجع در ذيل صفحات آمده ، و ازين‌رو فهرستى از مآخذ تهيه نشده است . به هر گونه طبع اين كتاب نخستين گام است در نشر متون نقشبندى . و آرزو داريم كه پس ازين توفيق يار شود و چند اثر مهم ديگر را منتشر كنيم . بدين اميد كه در شناخت زوايايى از تصوف اسلامى و تاريخ فكر ايرانى مفيد افتد . احمد طاهرى عراقى طهران - شهريورماه 1354